Diễn viên nói về công việc, cuộc sống, dịp trở lại màn ảnh rộng với vai Đinh Bộ Lĩnh trong Hộ linh tráng sĩ.
Tham gia phim, anh sắp xếp công việc cá nhân, thời gian cho gia đình thế nào?
Tôi nhiều năm nay hoạt động tự do, cộng tác giảng dạy ở một số trường nghệ thuật, công việc không chiếm quá nhiều thời gian. Những lúc rảnh rỗi, tôi thích vào bếp nấu cơm, đọc sách, nghe nhạc, chăm cây cối, làm đồ thủ công rồi quanh quẩn ở nhà. Tôi luôn cảm thấy cuộc sống của mình khá bình yên, ít xáo trộn. Con trai, con gái tôi đã lớn, đi học ở nước ngoài. Khoảng hai, ba năm, tôi sẽ đóng một bộ điện ảnh, dành toàn tâm toàn ý cho nó.
Anh và vợ – nghệ sĩ múa Thu Lan – đều làm nghệ thuật, điều này giúp gắn kết hôn nhân như thế nào?
Vợ chồng tôi đồng hành một chặng đường rất dài trong cả cuộc sống lẫn công việc. Cả hai ở bên nhau từ năm 1995, từng cùng công tác ở Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam. Khoảng năm 1996-1997, chúng tôi thuộc nhóm nghệ sĩ múa đầu tiên có cơ hội lưu diễn ở nước ngoài. Khi vợ ở thời kỳ rực rỡ trên sân khấu ballet, tôi lùi lại phía sau, lo việc gia đình để cô ấy tập trung cống hiến. Đến năm 2002, hai vợ chồng thành lập một đoàn nghệ thuật riêng. Tôi phụ trách phần nghệ thuật, bà xã tập trung vào công việc sản xuất, hậu cần.
Hơn 90% câu chuyện giữa tôi và bà xã xoay quanh công việc. Vợ tôi giờ làm công tác giảng dạy. Khi đọc một luận văn hay đề án của sinh viên và có điều gì băn khoăn, cô ấy sẽ quay sang hỏi chồng, trao đổi qua lại. Dĩ nhiên, chúng tôi vẫn có những bất đồng, và khi ấy cách tốt nhất là một người làm lãnh đạo, còn người kia thì nhún nhường (cười). Vài năm nay, mỗi lần bà xã làm đạo diễn các vở ballet kinh điển cho Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam, tôi lại thành trợ lý.
Ở bên nhau lâu, chúng tôi hiểu rõ sở thích, tính cách bạn đời, chỉ cần một ánh mắt cũng đoán được nửa kia nghĩ gì. Tôi nghĩ tình yêu thuở ban đầu giờ đã thành tình tri kỷ. Vợ chồng nào cũng có lúc hờn giận, bực bội, nhưng đó là chuyện bình thường. Mỗi năm, chúng tôi thường dành vài tuần để đi du lịch. Cả hai thích tự lái xe, rong ruổi khám phá những vùng đất mới.

Vợ chồng anh thống nhất quan điểm nuôi dạy con cái ra sao?
Từ nhỏ, chúng tôi để hai cháu phát triển tự nhiên, nhưng các con tự yêu thích rồi theo đuổi nghệ thuật. Con trai lớn học đạo diễn điện ảnh tại Đại học Sân khấu – Điện ảnh Hà Nội. Hết năm thứ nhất, cháu được cử đi tu nghiệp ở nước ngoài, tốt nghiệp loại giỏi, sau đó tiếp tục học sau đại học. Con gái học trường múa, đang rèn luyện ở Canada. Các con may mắn nhận học bổng theo đề án chính phủ. Thế nhưng đôi lúc chúng tôi vẫn phải ứng trước các khoản chi phí trong vài tháng rồi mới được hoàn lại, có lúc lên tới vài trăm triệu đồng. Hai vợ chồng vì thế vẫn phải dành dụm, tiết kiệm.
Gia đình tôi quan niệm đã làm nghệ thuật thì phải cố gắng để giỏi. Bởi nếu cả đời chỉ đứng sau người khác thì sẽ buồn lắm. Nếu không có năng khiếu, tôi nghĩ không nên theo đuổi vì thích hoặc tò mò. Nghệ thuật đòi hỏi quá nhiều thời gian và công sức. Khi không có khả năng để đi đường dài, bạn có thể mất cả một cuộc đời mà cuối cùng vẫn không làm được điều gì thực sự có ý nghĩa.
Điện ảnh và múa còn có một đặc thù: Đó đều là nghề sáng tạo nhưng không thể chỉ làm việc một mình. Người nghệ sĩ phải biết kết hợp với cả một tập thể. Điều này khác với nhà văn, họa sĩ hay đôi khi là nhạc sĩ, những người có thể dành nhiều thời gian sáng tạo độc lập.
Tôi thường nói với các con rằng tuổi nghề của người làm nghệ thuật không dài. Một diễn viên múa có mấy người có thể đứng trên sân khấu đến ngoài 40 tuổi? Họ mất nhiều năm học tập, rèn luyện nhưng quãng thời gian được đứng trên sân khấu và biểu diễn lại ngắn. Điện ảnh cũng vậy. Ngay cả những đạo diễn nổi tiếng trên thế giới, trong cả sự nghiệp đôi khi cũng chỉ làm được năm, bảy bộ phim.

Tái xuất với “Hộ linh tráng sĩ”, anh gặp những khó khăn gì?
Sử liệu về Đinh Bộ Lĩnh khá ít ỏi, phần lớn những câu chuyện còn lưu lại là các truyền thuyết dân gian. Nhưng dưới góc nhìn nghệ thuật, tôi lại thấy khoảng trống lịch sử ấy là cơ hội để mình sáng tạo, bồi đắp cho nhân vật có da có thịt, thay vì bắt chước một nguyên mẫu đã được định hình sẵn.
Phần khiến tôi mất nhiều thời gian nhất là tập cưỡi ngựa và giao chiến trên lưng ngựa. Khi còn nhỏ, tôi chứng kiến bố mình, nghệ sĩ Dũng Nhi, gặp tai nạn với ngựa khi làm phim ở Tây Bắc, từ đó ám ảnh với loài vật này. Khi tham gia Hộ linh tráng sĩ, tôi vượt qua nỗi sợ ấy, tập luyện nhuần nhuyễn trong nhiều tháng. Ngựa ở Việt Nam không được huấn luyện chuyên biệt cho điện ảnh, nên chúng tôi phải làm quen, chăm sóc, thuần hóa chúng như những người bạn. Có lúc ngựa bị tiếng động làm hoảng sợ, giật mình và mất kiểm soát, chúng tôi phải vỗ về, trấn an. Hoặc những hôm chúng mệt, không hợp tác, cả đoàn chỉ còn cách chờ.
Một thử thách khác là tạo hình. Tôi mặc bộ giáp nặng khoảng 13 kg, sử dụng thanh đao bằng titan dài hơn 3 m. Mỗi lần mặc trang phục mất khoảng 45 phút và cần sáu người hỗ trợ. Có những ngày, tôi phải quay 8 đến 10 tiếng trên lưng ngựa.
Anh mong mỏi điều gì ở dự án mới này?
Tôi mong sau bộ phim, mọi người sẽ ngừng hỏi: “Từ năm 1997 đến nay, cậu không làm gì nữa à?”. Không hiểu sao ký ức của công chúng về sự nghiệp của tôi dừng lại ở Xin hãy tin em. Vai Phong trong phim để lại dấu ấn sâu với khán giả, nhưng đó không phải vai diễn đầu tiên và duy nhất đáng nhớ của tôi.
6 tuổi, tôi đã theo bố đi diễn, ăn ngủ ở đoàn, đóng vai này vai kia. Vì thế, Xin hãy tin em không phải lần đầu tôi đứng trước ống kính. Tôi học múa từ nhỏ. Sau khi tốt nghiệp, tôi về công tác ở khu Mai Dịch rồi quen Đỗ Thanh Hải và Vũ Minh Trí, khi ấy đang chuẩn bị ra trường. Hải làm Xin hãy tin em, còn Trí làm Khi người ta yêu, đều là phim tốt nghiệp. Vì quen biết, các bạn nài nỉ nhờ tôi đóng giúp. Ban đầu, tôi tưởng phim sinh viên, không có cát-xê nhưng sau khi được phát trên đài, tôi vẫn có một khoản.
Thiết bị hạn chế, êkíp lại toàn người mới ra nghề, vừa làm vừa học nên quay rất mất thời gian. Ở thời công chúng đói các sản phẩm giải trí, phim nhanh chóng được đón nhận. Khán giả yêu mến nhưng không biết liên lạc với tôi bằng cách nào, thường gửi thư về đài truyền hình. Mỗi lần thư xếp đầy một thùng carton, ban biên tập gửi lại cho tôi. Ở nhà, bà xã tôi đọc tất cả thư đó rồi tỉ mẩn trả lời.
Có lần, tôi đi diễn cùng đồng nghiệp ở miền núi. Trên xe đoàn, người làm nhiệm vụ hô quảng cáo qua loa thông báo: “Tối nay, ở sân vận động, nghệ sĩ Lê Vũ Long của phim Xin hãy tin em sẽ xuất hiện”. Bà con thời ấy chưa có tivi để xem, không biết tôi là ai, nhưng vẫn đến giao lưu, xin chữ ký. Có người đổi mớ rau, thanh quế lấy vé. Phim là kỷ niệm đẹp nhưng nếu mọi người chỉ nhắc đến nó, tôi thấy hơi buồn vì như vậy thiếu thông tin, một chiều.

Tôi cũng từng hơi khó chịu khi một số đồng nghiệp phía Nam, có lẽ vì ít biết về công việc của tôi, từng hỏi: “Anh chuyên đóng phim truyền hình à?”. Tôi hơi buồn, không biết phải giải thích thế nào. Vài năm gần đây, tôi đóng Lính chiến và Mưa trên cánh bướm. Những dự án tôi tham gia đều có chất nghệ thuật, đoạt giải thưởng cao tại các liên hoan phim quốc tế.
Anh còn mục tiêu gì trong công việc, cuộc sống?
Với điện ảnh, tôi đau đáu về những vai diễn dành cho lứa tuổi trung niên. Tôi vẫn chờ một kịch bản, một đạo diễn nào đó muốn kể những câu chuyện về thế hệ của mình.
Với múa, tôi đã dành hơn 20 năm xây dựng đoàn độc lập, nhưng phải dừng lại từ sau Covid-19. Đến nay, các diễn viên đều đã lớn tuổi, khó có thể trở lại sân khấu. Việc đào tạo một thế hệ mới cũng không thể làm trong ngày một ngày hai. Ít nhất tôi phải mất ba năm, thậm chí lâu hơn, mới có thể hình thành một lực lượng đủ khả năng làm nghề. Tôi nghĩ khó khăn lớn hơn nằm ở nền tảng đào tạo múa đương đại ở Việt Nam. Hiện có những bạn trẻ tự học hoặc từng được đào tạo ở nước ngoài trở về, nhưng chưa có một mạng lưới đủ rõ để kết nối họ với nhau và tạo thành một lực lượng hoạt động lâu dài.
Lê Vũ Long 53 tuổi, được tiếp xúc nghệ thuật từ nhỏ. Năm 1997, anh đóng Xin hãy tin em – phim truyền hình về cuộc sống sinh viên do đạo diễn Đỗ Thanh Hải thực hiện, được nhiều khán giả yêu thích bởi nét lãng tử, thư sinh. Sau đó, anh tiếp tục đóng Người đàn bà mộng du (2004) của đạo diễn Nguyễn Thanh Vân, đoạt giải Nam diễn viên phụ phim điện ảnh xuất sắc tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 14. Năm 2024, anh đóng Mưa trên cánh bướm, tác phẩm từng tranh giải tại Liên hoan phim Venice (Italy).
Thông tin tham khảo từ Vnexpress.net
S8SPORT.NET tổng hợp và biên tập nội dung dựa trên nguồn công khai nhằm mang đến thông tin đầy đủ, thuận tiện cho bạn đọc.
Xem bài viết gốc


NGƯỜI CAT
Nghe ngay
NGƯỜI PHÁO
Nghe ngay
Bình luận cộng đồng
0Chưa có bình luận. Hãy là người đầu tiên chia sẻ ý kiến về bài viết này.